september 2014

Et_Cetera

Et Cetera en al dat andere Latijn – ‘Leer Latijn en leef langer!’ (478 MOU), nou ja, wat een titel! Zoveel langer dan me beschoren is wil ik in elk geval niet leven, maar aan de andere kant, ben je ooit te oud om te leren? Het is in elk geval een speels boekje, je moet dat leren niet te ernstig opvatten, en er staan leuke passages in. Wetenswaardigheden ook, al denk ik dat het oorspronkelijke Engels leesbaarder zou zijn. De vertaler begint op blz 20 al met een rare fout: er staat ‘shortbread’ in het Engels, mijn favoriete soort koek, maar hij (zij?) maakt er maar liefst ‘zwezerikken’ van (sweetbread).

Schrijver Harry Mount biedt de lezer ‘een aangename rit langs de grondbeginselen van Latijn’ aan, ‘zonder bloed, zweet en tranen’. En ik vraag mij dan af waarom hij er Churchills ‘zwoegen’ (I have nothing to offer but blood, toil, tears and sweat’) niet bij noemt. Is dat er dan stiekem wel bij nodig? Maar goed, je kunt er echt handige zinsneden uit leren, zoals ‘Ik wil Cameron Diaz zoenen’ – en voor het eerst nam ik kennis van het feit dat Julius Caesar Brutus bij de infame moord in het Grieks aansprak en dat dat dus heel anders klonk dan het ‘Et tu, Brute’ van de Shakespeareaanse fictie.

Het laatste deel is een alfabetische verduidelijking van al die ingewortelde Latijnse uitdrukkingen, gewoon om nog eens na te gaan of we ze wel altijd goed gebruiken.

 familieportret

Een opmerkelijk debuut was Het familieportret (BLUM), dat in 2010 in het Nederlands uitkwam en het jaar daarop zijn 22e druk al beleefde. Het is het verhaal van Anna, een Duits meisje dat aan het begin van de 2e WO verliefd wordt op de joodse dokter Max, die opgepakt wordt voor hun dochtertje geboren wordt. Anna krijgt onderdak bij een bakkerij, waarvan de eigenares in het verzet tegen de Nazi’s zit, en wordt daar ook bij betrokken. Om haar kind te beschermen en samen te overleven protesteert ze niet als een Duitse officier haar als minares uitkiest, al betekent dat niet dat ze verder zonder problemen de oorlog doorzeilt. Als bij de capitulatie de officier vlucht, komt Anna een Amerikaanse soldaat tegen, die met haar trouwt en haar en het kind meeneemt naar zijn boerderij in Minnesota. Nooit praat Anna over het verleden, zelfs niet als Trudy, volwassen geworden, een foto vindt van moeder en haarzelf met de Nazi officier en vragen gaat stellen. Het boek is knap geschreven, met elke keer een gedeelte in het nu (1997) en dan weer in de oorlog, zodat je begrijpt waaróm Anna er het zwijgen toe doet. Het geschiedkundige onderzoek dat Trudy – ze is professor in geschiedenis – doet naar de destijdse reacties van gewone Duitsers op wat de Nazi’s aanrichtten, maakt het extra interessant. Jenna Blum kan goed schrijven!

 Ingewikkeld_Kind

Het debuut van Vera Marynissen heet Ingewikkeld kind (MARY). Carol, een meisje van tien (als je zelf een kleindochter hebt van die leeftijd kun je je daar iets bij voorstellen), er zijn ook nog een vader, een moeder, broers, een zus-in-een-inrichting (‘je mag geen gesticht zeggen’) en een alom tegenwoordige oom Frans. Het kind observeert, begrijpt veel dingen maar half of helemaal niet omdat ze buiten de kennis liggen die een onbezorgd kind van die leeftijd hoort te hebben. Men vindt haar lastig, onhandelbaar soms, ze wordt vaak met een kluitje in te riet gestuurd of met wat geld voor snoep naar de winkel. Moeder heeft hogerop-ambities, vader ‘vergadert’, al weet Carol daar het fijne niet van. ‘Wat de mensen ervan denken’ blijkt een belangrijke factor te zijn bij alles wat men doet. In korte, puntige zinnetjes, als scherpe glasscherven waar je je aan kunt snijden, vertelt Carol zelf het verhaal en bij elke scene is het net of de deur dicht wordt gedaan voor je goed gezien hebt wat er gebeurt. Zo voelt het dus voor Carol zelf ook. Tot je uiteindelijk op de laatste paar bladzijden bevestigt krijgt wat je al vaag vermoedde, en zelfs daar moet je tussen de regels door lezen.

 Het-chalet

Als fan van de eerste Suzanne Vermeer boeken zit ik nu met een probleem. Sinds Paul Goeken – wiens pseudoniem dat was – stierf, is er een nieuwe schrijver (schrijfster?) gekomen die de schuilnaam heeft overgenomen. Als leek vraag je je af hoe dat kan en of dat zomaar mag, maar uitgever Bruna heeft er kennelijk geen bezwaar tegen. Vorig jaar werd Het Chalet (VERM) gepubliceerd, inderdaad een boek in de trant van de vorige ( niet het eerste van deze ghostwriter). Twee hartsvriendinnen, wier levenspaden door onenigheid wat uitelkaar zijn geraakt komen op IJsland weer bijelkaar.Daar gebeuren akelige dingen, iemand heeft het op Sara’s leven voorzien en waarom? De beschrijvingen van de IJslandse natuur zijn schitterend, je zou er zo eens een kijkje gaan nemen (als het er maar niet zo koud was!), er worden wat locale legenden verteld, de dialoog is vlot en natuurlijk, het geheel zeer leesbaar. En toch miste ik iets van de authenticiteit, van het ‘dit kon best echt gebeurd zijn’ van de vroegere Suzanne Vermeers.

 Legende-van-een-zelfmoord

Een moeilijk boek is Legende van een zelfmoord (VANN), een ‘semi-autobiografisch’ verhaal van David Vann. Alvast geen vrolijk onderwerp natuurlijk en wat een zielig idee dat de schrijver veel van deze dingen zelf heeft moeten meemaken. Geen wonder dat hij er zo vanbinnenuit over kan schrijven. Het proza is prachtig, de natuurbeschrijvingen bijna als foto’s, zodat de onherbergzame wereld van Alaska nog lang op je netvlies blijft plakken. Een raadselachtig boek ook, want wat er op de achterkant staat is niet wat er in het boek gebeurt. Of toch weer wel? Het laatste hoofdstuk maakt wat eraan voorafgaat eigenlijk onbegrijpelijk. Maar vooral de hoofdmoot van het verhaal, het maandenlange verblijf van de jongen van dertien met zijn vader in volkomen isolatie in de ijzige wildernis, zijn worsteling om zijn vader te begrijpen, de practische problemen die ze constant tegenkomen, hoe het toegaat in die primitieve hut, dat is allemaal prachtig beschreven. Daar kun je je voorstellen dat de schrijver zoiets zelf heeft meegemaakt. Mijn hart ging uit naar Roy, het zelf hebben van kleinzoons van die leeftijd gaf een extra dimensie aan het boek.

Verder vond ik nog een vertederend boekje in de afdeling humor: Het leukste uit Dinges (808.87 MEU), waarin hoogtepunten uit een oude tv show opgehaald worden. Kinderen aan het woord, ze moeten een woord uitleggen, dat grote mensen dan moeten raden. Korte zinnetjes dus, sommige zo voordehandliggend en nuchter, andere verzandend in hun eigen niet- of nauwelijks begrijpen en soms heel onthullend en misschien minder leuk voor de ouders. Je blijft glimlachen.

Advertenties

Tags: , , , , ,

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s